Vàng da sau sinh là tình trạng thường gặp do bilirubin tăng trong những ngày đầu. Phần lớn trường hợp là sinh lý và tự giảm dần khi bé bú tốt, đi tiêu - đi tiểu đều. Tuy nhiên, một số trường hợp vàng da bệnh lý cần xử trí sớm để tránh biến chứng thần kinh. Chăm sóc rốn khi thay tã (gập mép tã, giữ khô) xem Thay tã và vệ sinh hằng ngày (chuyên mục Tã).
Vàng da sinh lý thường diễn tiến thế nào
Thường xuất hiện sau 24 giờ đầu, rõ hơn ở ngày 2-5, rồi giảm dần trong 1-2 tuần ở bé đủ tháng (có thể lâu hơn ở bé sinh non).
Bé vẫn bú được, tỉnh táo, đi tiêu và đi tiểu đều; mức vàng thường bắt đầu từ mặt rồi lan xuống thân mình.
Khi nào nghĩ nhiều đến vàng da bệnh lý
Vàng da xuất hiện trong 24 giờ đầu sau sinh, lan nhanh hoặc vàng đậm đến tay chân cần được khám ngay.
Vàng da kéo dài quá 2 tuần ở bé đủ tháng (hoặc quá 3 tuần ở bé sinh non), phân bạc màu hoặc nước tiểu sẫm cũng là dấu hiệu cần đánh giá.
Ba mẹ nên làm gì tại nhà
Cho bé bú đủ cữ để tăng thải bilirubin qua phân và nước tiểu; theo dõi số cữ bú, số lần đi tiêu/tiểu mỗi ngày.
Không tự dùng mẹo dân gian thay thế thăm khám. Nếu bác sĩ chỉ định chiếu đèn hoặc xét nghiệm bilirubin, cần thực hiện đúng hẹn.
Dấu hiệu cần đi cấp cứu ngay
Bé lừ đừ khó đánh thức, bỏ bú, sốt, khóc thét bất thường, ưỡn người, co giật hoặc thở bất thường.
Đây là các dấu hiệu cảnh báo mức bilirubin có thể cao nguy hiểm, cần đưa bé đi viện ngay.
Vàng da (bilirubin) khác gì với "chuyện rốn"?
Vàng da toàn thân (mặt rồi xuống thân) do bilirubin không phải do thay tã "chưa sạch" hay rốn bình thường lúc còn cuống — bú đủ và theo dõi bilirubin là trọng tâm của bài này.
Khi bé vừa còn rốn vừa vàng da: vẫn cần giữ rốn khô, gập mép tã tránh cọ — chi tiết thao tác và tã: Thay tã và vệ sinh hằng ngày (chuyên mục Tã).
Nếu quanh rốn đỏ tấy, chảy dịch mủ, mùi hôi, sưng cứng hoặc bé sốt — nghi nhiễm trùng rốn, cần khám; đó khác với vàng da bilirubin lan từ mặt xuống.